Tres Snaarinstrumenten – Muziek

Cubaanse tres: een gitaarachtig instrument met drie dubbele snaren

De tres is een Cubaans gitaarachtig instrument met drie paren (koorsets) snaren. Het is het bepalende melodisch-ritmische instrument van son cubano en zijn vooroudergenres.

Oorsprong

Volgens Wikipedia ontstond de tres in de tweede helft van de 19e eeuw in het oosten van Cuba, in de nengón, de kiribá, de changüí en de son. Hij is vermoedelijk afgeleid van de Spaanse gitaar en van de laúd en de bandola uit de punto. Volgens Helio Orovio bracht Nené Manfugás de tres in 1892 van Baracoa naar Santiago de Cuba; in het westen was hij tot ongeveer 1895 vrijwel onbekend.

Constructie

  • Volgens EcuRed heeft de tres meestal zes snaren in drie dubbele koren, waaraan hij zijn naam dankt. Er bestaan ook exemplaren met drie enkele of drie driedubbele koren.
  • Stemming volgens Wikipedia: G–C–E in C groot, met het lage koor in octaven (G4 G3) en het hoge koor in unisono of, traditioneler, in octaven.
  • De hals heeft volgens EcuRed 17 frets. Je speelt met een plectrum, soms met de vingers. De vorm van de klankkast varieert: getailleerd, als een acht, ovaal of als een ster.

Het Guajeo

De belangrijkste bijdrage van de tres aan de Cubaanse muziek is het guajeo — een herhalend gesyncopeerd riff dat aansluit op het clave-patroon. Het guajeo is de primaire stem van de tres in son-ensembles, die tegelijkertijd melodische vaart en ritmische groove biedt.

Het guajeo bestaat ook op de piano. Volgens Wikipedia zette Arsenio Rodríguez eind jaren 1930 de piano in zijn conjunto in plaats van de gitaar; sindsdien zijn de piano-guajeos, de montuno's, een van de herkenbaarste elementen van de Cubaanse muziek en de salsa. Zie Piano.

Rol in Son

Volgens EcuRed is de tres het son-instrument bij uitstek. In de sonconjunto zet hij het nummer in, speelt hij de versieringen (floreos) en begeleidt hij tegelijk. Zijn melodische improvisaties wisselt hij meestal af met de gitaar. Daarnaast speelt hij het rayado, ritmisch gebroken akkoorden. De tres speelt mee in alle soorten son: changüí, sucu-sucu, son montuno en guaracha.

Rol in Changüí

In de changüí heeft de tres volgens Wikipedia meestal de traditionele octaafstemming, en het guajeo bestaat helemaal uit offbeats. De changüí-techniek beïnvloedde latere sonmuzikanten: pianist Lilí Martínez en tresero Pancho Amat leerden die stijl van Chito Latamblé (Grupo Changüí de Guantánamo).

Bekende spelers

  • Arsenio Rodríguez — revolutioneerde de tres en het conjunto-formaat, brug tussen son en moderne salsa
  • Niño Rivera — virtuoze tresspeler die het melodische bereik van het instrument vergrootte
  • Pancho Amat — won in 2010 de Premio Nacional de Música, de hoogste Cubaanse muziekprijs

📝 Bronnen